📌 Ma’lumotlar 2026-yil noyabr holatiga ko’ra.
Assalomu alaykum, hurmatli o’quvchilar. Mening eng birinchi postim 2017-yilda aynan Germaniyada magistratura haqida edi. O’shandan beri ko’p narsa o’zgardi: ba’zi universitetlarda chet elliklar uchun o’qish pullik bo’ldi, talabalarga ishlash qoidalari esa yengillashdi.
Hozir ham eng ko’p beriladigan savollardan biri: «Bakalavrni O’zbekistonda tamomladim. Germaniyada magistraturaga qanday hujjat topshiraman?» Bugun shu haqida qadam-baqadam ma’lumot bermoqchiman.
1️⃣. Diplomingiz mos keladimi?
Germaniyada magistraturaga kirish uchun tugallangan bakalavr diplomi kerak. O’zbekistonda bakalavr odatda 4 yil (240 kredit), Germaniyada esa ko’pincha 3 yil (180 ECTS) bo’ladi. Ya’ni muddat jihatidan O’zbekiston diplomi bemalol yetadi.
Faqat bitta narsani tekshirib oling: universitetingiz anabin bazasida «H+» belgisi bilan ko’rsatilgan bo’lishi kerak. H+ bo’lsa, universitetingiz Germaniyada tan olinadi.
2️⃣. Yo’nalishni to’g’ri tanlang
Iloji boricha bakalavrda o’qigan sohangizga yaqin yo’nalishni tanlang. Universitet faqat diplomga emas, qaysi fanlarni o’qiganingizga ham qaraydi. Masalan, Data Science magistraturasi uchun matematika, statistika va dasturlash fanlaridan kamida nechta kredit to’plaganingizni so’rashadi.
Agar ba’zi fanlar yetmasa, universitet sizni shartli ravishda (mit Auflagen) qabul qilishi mumkin. Bunda yetishmagan fanlarni magistratura davomida qo’shimcha o’qiysiz.
Universitet yoki Fachhochschule tanlashda ikkilansangiz, bu postni o’qib chiqing. Ingliz tilidagi dasturlarni esa DAADning International Programmes bazasidan qidirish qulay (havola post oxirida).
3️⃣. Til sertifikati
- Ingliz tilidagi dasturlar: odatda IELTS 6,5 (ba’zilarida 6,0 yoki 7,0) yoki TOEFL iBT 80–95. Ingliz tilida o’qish haqida batafsil bu yerda.
- Nemis tilidagi dasturlar: C1 darajasi. Ko’pincha DSH-2, TestDaF (har bo’limdan 4), telc C1 Hochschule yoki Goethe C1 qabul qilinadi.
Ingliz tilida o’qisangiz ham, kundalik hayot va ish topish uchun nemis tilini asta-sekin o’rganib borishni maslahat bergan bo’lardim.
4️⃣. Baholaringiz qanday hisoblanadi?
Universitetlar O’zbekistondagi o’rtacha bahoingizni nemischa bahoga aylantiradi. Buning uchun «modifizierte bayerische Formel» ishlatiladi:
Nemischa baho = 1 + 3 × (eng yuqori baho − sizning bahoingiz) ÷ (eng yuqori baho − eng past o’tish bahosi)
5 ballik tizimda bu quyidagicha bo’ladi (Germaniyada 1,0 eng yaxshi baho):
| O’zbekistondagi o’rtacha baho | Germaniyadagi baho |
|---|---|
| 5,0 | 1,0 |
| 4,8 | 1,3 |
| 4,6 | 1,6 |
| 4,4 | 1,9 |
| 4,2 | 2,2 |
| 4,0 | 2,5 |
| 3,8 | 2,8 |
Ko’p magistratura dasturlari 2,5 yoki undan yaxshiroq baho so’raydi, lekin bu har bir dasturda har xil. Mashhur dasturlarda o’rinlar cheklangan bo’lsa, eng yaxshi baholilar qabul qilinadi.
5️⃣. Qanday hujjatlar kerak?
- Bakalavr diplomi va baholar ilovasi (transcript), nemis yoki ingliz tiliga tarjima va notarial tasdiqlangan nusxasi
- Til sertifikati
- CV (Lebenslauf)
- Motivatsiya xati (har bir universitet uchun alohida yozing)
- Ba’zi dasturlarda: tavsiyanoma, GRE/GMAT natijasi yoki fanlar tavsifi (Modulbeschreibung)
Ko’p universitetlar chet el diplomlarini uni-assist orqali tekshiradi. Bunda siz uni-assistga hujjat topshirasiz, ular VPD degan hujjat chiqarib beradi va siz uni universitetga yuborasiz. uni-assist birinchi ariza uchun 75€, shu semestrdagi har bir keyingi ariza uchun 30€ oladi. Tekshiruv odatda 4–6 hafta davom etadi, shuning uchun muddatdan kamida 8 hafta oldin topshiring.
6️⃣. Muddatlar
Odatda qishki semestr (oktabr) uchun 15-iyul, yozgi semestr (aprel) uchun 15-yanvar oxirgi muddat hisoblanadi. Lekin ko’p magistratura dasturlari chet elliklar uchun ancha erta muddat qo’yadi, masalan 31-may yoki hatto mart oyi. Shuning uchun har bir dastur saytini alohida tekshiring.
Yana bir maslahat: Toshkentdagi elchixonada viza uchun termin olish ham vaqt talab qiladi. Zulassung kelishini kutmasdan, terminni oldindan band qilib qo’ygan yaxshi.
7️⃣. Pul masalasi
- Ko’p davlat universitetlarida magistratura bepul, faqat semestriga 150–400€ atrofida Semesterbeitrag to’lanadi.
- Baden-Vyurtemberg shtatida Yevropa Ittifoqidan tashqaridagi talabalar semestriga 1500€ to’laydi.
- Myunxen Texnika universiteti (TUM) 2024-yildan beri chet elliklardan magistratura uchun semestriga 4000€ yoki 6000€ oladi. 2027/28 qishki semestrdan bu 4600€ yoki 6800€ ga oshadi.
- Viza uchun bloklangan hisob raqamga 11 904€ (oyiga 992€) qo’yasiz. Batafsil bu yerda.
Pulingiz yetmasa, stipendiyalarni ham ko’rib chiqing: DAAD stipendiyasi va Deutschlandstipendium. DAAD stipendiyasini yutgan hamyurtimiz bilan suhbatni bu yerda tinglashingiz mumkin.
8️⃣. O’qish davomida va o’qishdan keyin ishlash
Chet ellik talabalar yiliga 140 to’liq kun yoki 280 yarim kun ishlashi mumkin. Oldin bu 120/240 kun edi. Batafsil bu postda.
Magistraturani tamomlaganingizdan keyin Germaniyada ish izlash uchun 18 oygacha yashash ruxsatnomasi olishingiz mumkin. Ish topsangiz, ishchi vizaga yoki Blue Cardga o’tasiz.
Misol uchun
Dilnoza Toshkentda dasturiy injiniring bo’yicha bakalavrni 4,6 o’rtacha baho bilan tamomladi. Uning nemischa bahosi 1,6. IELTSdan 7 ball oldi. U nemis tilini bilmaydi, shuning uchun ingliz tilidagi 6 ta Data Science va Informatik magistraturasini tanladi.
Dilnoza noyabrda hujjatlarini tarjima qildirdi, yanvarda uni-assistga topshirdi va martgacha VPD oldi. Bir vaqtning o’zida elchixonadan termin band qildi va bloklangan hisob raqam ochdi. May oyida ikki universitetdan Zulassung keldi. Shunday qilib, u oktabrda o’qishni boshlashga ulgurdi.
Mening maslahatim
1️⃣. Kamida bir yil oldin tayyorgarlikni boshlang. Eng ko’p vaqtni til sertifikati va tarjimalar oladi.
2️⃣. Bitta emas, 5–8 ta dasturga hujjat topshiring.
3️⃣. Motivatsiya xatini har bir universitet uchun alohida yozing. Nima uchun aynan shu dastur va shu universitet ekanligini aniq tushuntiring.
4️⃣. Faqat universitetga emas, shaharga ham qarang. Yashash narxi Myunxenda va Leyptsigda bir xil emas.
Savollaringiz bo’lsa, izohlarda yozib qoldiring, imkon qadar javob berishga harakat qilaman.
Foydali havolalar
- DAAD: International Programmes (ingliz tilidagi dasturlar)
- anabin: universitetingiz H+ ekanligini tekshirish
- uni-assist
- Make it in Germany: talabalar uchun ish qoidalari
Post muallifi: Abu Umar
